Projekt niewątpliwie interesujący, ale obawiam się, że w tak prosty sposób odpowiedzi na tak trudne pytanie nie udało by się znaleźć...

Moim zdaniem, pytanie to nie jest trudne wcale, skoro tylko znajdzie sie sposob, jak na nie odpowiedziec.

Emocjonalne reakcje na fakty przedstawione w podreczniku do historii zostawiaja w pamieci dzieci slady b. glebokie i trwalsze niz "fakty". A w okresie decydujacym dla ksztaltowania tozsamosci ucznia "kto, kiedy, dlaczego i po co" -  to wszystko jest zapamietywane w oparciu o preconcieved ideas i emocje.

Dlatego idealny model skutecznej edukacji historycznej jest opisany w 1984 Orwella (tzw. mityngi nienawisci/milosci). Nawet w Polsce drazliwe tematy historyczne przedstawia sie w podobny sposob (np. niech ktos sprobuje powiedziec, ze "holocaustu" nie bylo, albo ze Pilsudski byl zbrodniarzem wojennym, ba, podajcie w watpliwosc teorie Darwina! - a potem obserwuje reakcje rozmowcow). Co dopiero w Chinach!

Co ciekawe, mam wrazenie, ze edukacja historyczna to szara strefa kultury: wyraza zbiorowa swiadomosc kulturowa narodu a ponad to ma okreslone zadania historyczne i polityczne, (czyli zawiera minimum dwie warstwy: "oczywista" i jawna). Ale o "oczywistosciach" sie nie dyskutuje, stad nikt o tym glosno nie mowi.

(Swoja droga, mysle ze edukacja szkolna jest z natury "pedofiliczna" - tzn. robi sie z dziecmi "cos" na sile i "dla ich dobra", a dzieci staraja sie to jak najszybciej zapomniec/wyprzec - taka dygresja...)

A czemu Yao Laoshi i Bolanren uwazacie, ze pytanie jest trudne i metoda niepewna? Nie nie odczuwacie potrzeby, rozumienia co chinskie dziecko/wasz chinski znajomy NAPRAWDE mysli na widok laowaia? Ja tak!

należy zgodzić się z Yao. To co piszą w podręcznikach a to co myślą i wiedzą ludzie to często dwa różne światy. Pekińczycy wiedzą o Wałęsie (Ci z którymi rozmawiałem czyli 老百姓) a jak przyznał jeden z dyplomatów chińskich 'tego w podręcznikach nie uczymy'.

Faktycznie kwestie tworzenia świadomości zbiorowej są b. interesujące. Jednak w wypadku Chin kontynentalnych jest to bardzo trudne z uwagi na np. przywiązanie do lokalnej tożsamości, która chyba jeszcze bierze górę nad ogólnochińską.

Kwestia tego o czym, jak i dlaczego Chińczyk myśli jest tak złożona, że praktycznie nie możliwa do empirycznego zbadania. Ponadto (oczywiście nie odkrywam Ameryki) Chiny przechodzą ogromną transformację a przecież 'zmiana miejsca pobytu zmienia światopodgląd'. To sprawa numer jeden. Kolejna kwestia wiele dzieciaków na wsiach nie chodzi do szkół tylko pracuje na polu zatem w tej grupie rola podręczników i ich wpływ na kształtowanie postaw dajmy na to 'patriotycznych' (爱国主义) nie ma praktycznie żadnego wpływu. Dodatkowym aspektem jest wewnętrzna dyskusja na temat kształtowania podręczników w dobie modernizacji - vide dawny artykuł (styczen 2006) z Freezing Point 现代化与历史教科书 http://zqb.cyol.com/gb/zqb/2006-01/11/content_118530.htm za co dodatek do Zhongguo Qingnian Bao został zamknięty na dwa miesiące...


Reasumując zatem do tego nie wystarczy grupa sinologów i potrzebny jest interdyscyplinarny zespół.

"...za co dodatek do Zhongguo Qingnian Bao został zamknięty na dwa miesiące..." -  również tego bym się obawiał, że dotykając chińskich podręczników do historii (nieodległej; osoby piszące, zatwierdzjące te podręczniki wciąż zyją) można by wile osób "urazić".Może to jeszcze nie czas , nie właściwa pora.Pomijam względy techniczne i naukowe.Poprostu temat niebezpieczny.Można coś zrobić a przy tym wiele popsuć.Ktoś trzeci mógłby to wykorzystać aby pokazać czym zajmuje się polska sinologia.Nie jestem sinologiem ani nie znam realiów stosunków miedzyuczelnianych ale uczulam aby być ostrożnym.Prwada historyczna to jedno a właściwy moment aby ją ujawnić to drugie.
 Tak czy inaczej gratulacje dla Jin Tongxue za zapał i chęć do pracy.
Pozdrawiam.

to, że czasem coś jest w Chinach a czasem czegoś nie ma - to naturalna sprawa. Oczywiście nikt na nikogo sankcji nakładał nie będzie, bo Chińczycy uczą się od wszystkich i każda tego typu analiza będzie przeanalizowana. To nie jest powód do obaw. Niemniej jednak o czym obaj wiemy cenzura funkcjonuje. Mimo, że pisze się między wierszami a czas to wychodzi.

W nawiązaniu do postu YLK to nie wiem czy jest to prawda, ale Xu Wenli napisał list do Wałęsy we wrześniu 1980 r.  "do naszych braci robotników". Wiadomo, że po cichu ale w Pekinie się o tym mówiło. Lech został okrzyknięty "świetlistym przykładem". Taka inf. pojawia się w pracy B. Góralczyka, Pekińska wiosna 1989 r. na stronie 54. Czy macie może jakieś inne źródła?

Na marginesie znajoma Chinka poleciła mi Szkice o historii Chin (Chińczyków) Bo Yanga vide: http://www.oklink.net/a/0010/1010/zgrs/index.html

post nie jest związany z tematem, ale trafiłem ciekawy link do XIXwiecznego wydawnictwa z Hongkongu THE CHINA REVIEW (pierwszy numer jest z 1872) - co ciekawe The Chinese Uni of HK zdigitalizował cały materiał i wrzucił w sieć - chapeau bas!

vide: http://sunzi1.lib.hku.hk/hkjo/article.jsp?book=26&issue=260139